Haji Hajiji Haji Noor
LAHAD DATU: Boyoon Montiri, Datuk Seri Haji Hajiji Haji Noor minoboros, kinopongukaban Longkod Kapanamangan om Stisin Ponolidikan Langom id Koiyonon Pomogompian Himbaan Danum nopo nga’ kointalangan tonggungan Koporintaan Pogun Sabah kumaa inggisaman ponondulian gompi’ om ponolidikan biodiversiti id pogun diti.
Minoboros isio, inggisaman do Yayasan Sabah miampai sokodung Koupisan Kotolunan Sabah dilo’ kopiongoi di sondikoton mongimbulai pososorili’ ponolidikan di osimbayan suai ko’ kapatantu’ koponguludan talun do poinsonong.
“Kohondot dilo’, orohian oku poposotol sokodung poinponu’ koporintaan pogun kumaa inggisaman mononduli’gompi’ om ponolidikan miagal diti.
“Kalansanan ku nogi’ o koporintaan Pisompuruan kapanahak lobi kogumu’ sokodung, lolobi no id upa’ kousinan po’ompus maya’ Dana Amanah Pemuliharaan Negara montok Sumber Asli (NCTF) nogi’ id Palan Malaysia Ko-13 (RMK13) obontol,” ka disio ontok pinopoimagon pinongukaban Longkod Kapanamangan om Stisin Ponolidikan Langom, do hiti, di tadau baino’. Teks boboroson disio binasa’ di Kumoduo Boyoon Montiri III po nogi’ Montiri Karaja Agayo, Datuk Ir. Shahelmey Yahya.
Boyoon Montiri otumbayaan maya’ sokodung oinsanan bohogian kaampai koporintaan Pisompuruan, watas ponondulian gompi’ miagal Himbaan Danum om oinsanan ‘landskap’ Talun Rasam DaMaI (Lembah Danum, Lembangan Maliau om Imbak Canyon) kotilombus sabaagi tataba’ biodiversiti pomogunan, suai ko’ kosili longkod agayo pogun id kaganaan ponolidikan, balajaran om ponondulian gompi’.
Hajiji minoboros, pinonuridongan longkod dilo’ maya’ kousinan RM5.6 riong mantad Komontirian Tadon Sandad om Kotilombuson Sandad Posorili’ id siriba’ RMK-12 nopo nga’ kopiongoi di lugu’ Palan Koburuon Sondikoton Sabah Maju Jaya (SMJ), kosuul no id sunduk ponondulian gompi’ sandad posorili’ om koburuon ogirot.
“Inggisaman diti kopokito tonggungan koporintaan pogun montok popiadas di koburuon ikonomi om i ponondulian gompi’ intodonon sandad montok kasasanangan rayat om sukod dumontol,” ka disio.
Hajiji minamarayou nogi’ kinalantaion Yayasan Sabah id kinoponguludan om kinopomogompian Koiyonon Ponogompian Himbaan Danum om koiyonon ngaawi’ di suai miagal dilo’ do solinaid diti.
“Tinimungan Yayasan Sabah okon nopo ko’ pinapapanau tonggungan oponsol id kopongumoligan koiyonon pomogompian talun di kigatang kopio om Koiyonon Pongumoligan Poinponu’ dilo’ (TPA), nga’ pinoposimbuat nogi’ ngaran Sabah id sinasawat sompomogunan sabaagi turianan ponguludan koiyonon ponondulian gompi’ di osonong, kitonggungan om kipomusarahan anaru,” ka disio.
Minongunsikou nogi’ isio kumaa Komontirian Tadon Sandad om Kotilombuson Sandad Posorili’ mantad sokodung diolo’ gisom nokoponuluk pinonuridongan stisin ponolidikan dilo’.
Minoboros isio, stisin ponolidikan di tinuridong id Gouton Pinoopi’ Ulu Segama-Malua id siriba’ Puruankuasa’ Ponguludan Koupisan Kotolunan Sabah nokopohompit nogi’ Univositi Malaysia Sabah (UMS), poinsumpak id koiyonon kosudong id pialatan projik ‘Face The Future’ mantad Belanda (INFRAPRO) om Longkod Kajian Himbaan Danum.
“Miampai kopuruan Himbaan Danum i poinsumpak no id soborong baang, koioyonon di noiyon-iyon tokou noondo diti nopo zon pongumolig di tinonduli’ maya’ Projik INFRAPRO id Gouton Pinoopi’ Ulu Segama-Malua.
“Ogumu’ i amu’ kopuriman do talun i awaya’an tokou id pamanahon pakaya’an do hiti di tadau baino’ nopo nga’ talun di tinonduli’ – asil mantad ninggisaman opinogot solinaid botoun-toun. Iti kopokito do ponondulian talun kaanu papalantoi nung pasanganu tokou do ‘visi’ om tonggungan, om Sabah nakalantoi minonigampot dilo’,” ka disio.
Boyoon Montiri minoboros, longkod dilo’ nga’ kosudong nogi’ kopio montok monuduk sukod wagu maya’ ababayan balajaran sandad posorili’ miagal di masaan poindalanon do Kelab Alam Semula Jadi Sabah.
Minamaramit isio do osonong inggisaman Kelab Alam Semula Jadi Sabah id siriba’ panamangan do Tinimungan Yayasan Sabah i minaganu pipiro sikul id Lahad Datu montok siniliu sikul ponokotanak.
“Otumbayaan oku laang diti kopongukab kosiwatan kumaa sukod wagu do mamarati om mamagatang ponondulian gompi’ sandad posorili’ pointonod umur omulok,” ka disio.
Boyoon Montiri minanahak nogi’ do jominan do koporintaan pogun tumilombus popoindalan ababayan koburuon mimpau kogiroton otomou miampai moningkanan pomogunaan om ponguludan intodonon sandad miampai kitonggungan nogi’ papatantu’ pongumoligan sandad posorili’, kasasanangan sosial om kosunion ikonomi montok no do sakag dumontol.
“Sabaagi songinan pogun i opuawang do intodonon poinsandad, ponolidikan karait ponguludan om ponondulian gompi’ intodonon diti oponsol kopio. Iti kaampai ponolikidan poingkuro intodonon diti do aanu gunoon poinsonong montok koundaran rayat om pogun, nogi’ waya’ dilo’ kumaa sandad posorili’,” ka disio.


































