KOTA KINABALU: Pengerusi Lembaga Pelesenan Kenderaan Perdagangan (LPKP) Sabah, Phoong Jin Zhe yang menjadikan usaha menambah baik perkhidmatan “Bas Pink” Kota Kinabalu sebagai antara keutamaan sejak mengambil alih jawatan, hari ini bertemu Timbalan Ketua Menteri I merangkap Menteri Kerja Raya dan Utiliti, Datuk Seri Dr. Joachim Gunsalam bagi membincangkan langkah untuk meningkatkan lagi perkhidmatan berkenaan.
Phoong mengetuai delegasi terdiri daripada pegawai LPKP Sabah dan wakil pengendali perkhidmatan BAS.MY Kota Kinabalu ke ibu pejabat Jabatan Kerja Raya (JKR) Sabah, dengan perbincangan memberi tumpuan kepada pelaksanaan penuh rangkaian Bas Pink serta keperluan menyediakan hentian bas tambahan, papan tanda hentian bas, lokasi mengambil dan menurunkan penumpang yang ditetapkan serta infrastruktur sokongan lain.
Turut hadir pegawai Kementerian Kerja Raya dan Utiliti Sabah serta JKR Sabah.
Pertemuan itu menghasilkan perkembangan positif apabila JKR bersetuju bekerjasama rapat dengan LPKP Sabah bagi mengenal pasti lokasi yang mempunyai permintaan tinggi serta memudah cara penyediaan infrastruktur dan kelulusan berkaitan secepat mungkin.
Phoong menegaskan bahawa walaupun laluan dan perkhidmatan bas dirancang dengan baik, ia tidak akan memberi manfaat sepenuhnya kepada orang awam sekiranya bas tidak mempunyai lokasi yang betul, selamat dan ditetapkan secara sah untuk mengambil serta menurunkan penumpang.
“Ini antara bidang utama yang saya usahakan sejak mengambil alih jawatan sebagai Pengerusi LPKP Sabah dua minggu lalu. Keutamaan kita bukan sekadar mengendalikan perkhidmatan Bas Pink, tetapi terus menambah baik, mempromosi dan menjadikannya lebih mudah diakses oleh orang ramai,” katanya.
Phoong turut berterima kasih kepada Dr. Joachim, Kementerian Kerja Raya dan Utiliti serta JKR Sabah atas maklum balas positif dan kesediaan bekerjasama menangani isu praktikal yang timbul daripada pelaksanaan penuh rangkaian Bas Pink.
Beliau berkata, lapan laluan Bas Pink kini telah beroperasi sepenuhnya selama hampir sebulan.
Seiring peningkatan penggunaan perkhidmatan dan jumlah penumpang, maklum balas daripada penumpang serta pemerhatian berdasarkan operasi sebenar turut mengenal pasti beberapa aspek yang perlu ditambah baik.
“Antara isu paling mendesak ialah banyak hentian di sepanjang lapan laluan masih tidak mempunyai hentian bas yang sempurna atau ruang berhenti yang sesuai. Di sesetengah lokasi, tiada pun ruang asas seperti petak kuning khusus untuk bas berhenti dengan selamat dan sah bagi mengambil atau menurunkan penumpang,” katanya.
Phoong menjelaskan sistem bas awam moden tidak boleh beroperasi berdasarkan konsep “berhenti di mana-mana” seperti pada masa lalu.
Sebaliknya, bas beroperasi mengikut laluan dan jadual yang ditetapkan serta perlu berhenti di lokasi tertentu supaya penumpang dapat menaiki dan turun dengan selamat.
“Dengan bas moden kini beroperasi mengikut laluan dan jadual yang dirancang, infrastruktur jalan raya kita juga perlu dinaik taraf sewajarnya,” katanya.
Phoong mengakui penyelesaian jangka panjang yang ideal adalah dengan membina hentian bas dan kemudahan menunggu yang sempurna secara berperingkat di seluruh rangkaian.
Bagaimanapun, menaik taraf atau membina lebih 100 hentian bas memerlukan masa dan peruntukan yang besar.
Sebagai penyelesaian segera, beliau menggesa Kerajaan Negeri sekurang-kurangnya menyediakan petak kuning khusus untuk bas atau tiang tanda bas yang ringkas di lokasi bersesuaian.
“Ini mungkin kelihatan seperti kemudahan yang sangat asas, tetapi ia penting untuk memastikan sistem bas awam berfungsi dengan baik. Bas memerlukan tempat yang selamat dan diiktiraf untuk berhenti, manakala penumpang perlu tahu dengan tepat di mana mereka boleh menaiki dan turun dari bas,” katanya.
Phoong berkata, LPKP Sabah turut menilai semula rangkaian sedia ada berdasarkan permintaan awam, termasuk kemungkinan menambah baik laluan dan menyediakan hentian tambahan.
Antara lokasi yang dikenal pasti sebelum ini ialah Klinik Luyang, Hospital Wanita dan Kanak-Kanak Likas serta Pantai Tanjung Aru.
“Menambah lokasi ini ke dalam rangkaian Bas Pink bukan sesuatu yang boleh diputuskan dan dilaksanakan oleh LPKP Sabah secara bersendirian. Ia melibatkan perancangan jalan raya, kawasan berhenti dan pertimbangan keselamatan jalan raya yang memerlukan kerjasama Kementerian Kerja Raya dan Utiliti serta JKR Sabah.
“Di mana hentian boleh ditempatkan, di mana bas boleh berhenti dengan selamat, sama ada keadaan jalan sesuai dan di mana petak kuning bas boleh ditanda, semuanya memerlukan kelulusan dan kerjasama JKR,” katanya.
Dr. Joachim berkata, beliau sendiri pernah menggunakan perkhidmatan bas awam dan memahami kepentingan praktikal menyediakan lokasi yang ditetapkan untuk penumpang menaiki dan turun dari bas.
Bagaimanapun, beliau menegaskan keselamatan jalan raya dan perancangan trafik secara keseluruhan perlu kekal menjadi pertimbangan utama ketika memperkenalkan hentian bas serta kawasan berhenti baharu.
Katanya, setiap lokasi yang dicadangkan perlu mengutamakan keselamatan penumpang bas, pejalan kaki dan pengguna jalan raya lain.
Dr. Joachim memberi jaminan bahawa Kementerian Kerja Raya dan Utiliti Sabah serta JKR Sabah akan memberikan kerjasama sepenuhnya kepada LPKP Sabah.
Beliau turut mengarahkan JKR Sabah supaya mengekalkan koordinasi rapat dengan LPKP Sabah dalam mengenal pasti lokasi sesuai bagi hentian bas tambahan dan kawasan berhenti yang ditetapkan.
Beliau mengulangi sokongan Kerajaan Negeri terhadap inisiatif Bas Pink Kerajaan Persekutuan serta usaha meningkatkan akses kepada pengangkutan awam bagi penduduk Kota Kinabalu dan kawasan sekitarnya.
Dalam pertemuan itu, Phoong turut mencadangkan supaya jawatankuasa penyelarasan pengangkutan awam Kota Kinabalu yang terdiri daripada kementerian, jabatan dan agensi berkaitan di peringkat Kerajaan Persekutuan dan Sabah dihidupkan semula.
Beliau berkata, mekanisme itu membolehkan perkara berkaitan pengangkutan awam yang melibatkan pelbagai agensi ditangani secara lebih sistematik dan bersepadu.
“Ini bukan konsep baharu. Ketika saya berkhidmat sebagai Menteri Pembangunan Perindustrian dan Keusahawanan Sabah, Ketua Menteri memberi tugas kepada saya untuk menyelaras perkara berkaitan sistem pengangkutan awam Kota Kinabalu.
“Sebuah jawatankuasa penyelarasan kemudiannya ditubuhkan di bawah pengerusian saya, menghimpunkan pelbagai jabatan dan agensi kerajaan yang terlibat,” katanya.
Phoong berkata, jawatankuasa berkenaan tidak bermesyuarat sejak pilihan raya negeri Sabah tahun lalu.
Dengan kesemua lapan laluan Bas Pink kini beroperasi sepenuhnya, beliau percaya terdapat alasan kukuh untuk menghidupkan semula mekanisme penyelarasan yang sama.
“Membangunkan pengangkutan awam bukan sesuatu yang boleh dilakukan oleh LPKP Sabah secara bersendirian.
“Di mana hentian bas baharu perlu dibina, di mana penumpang patut menaiki dan turun, kawasan mana mempunyai permintaan tertinggi, laluan mana yang perlu diselaraskan, selain keselamatan jalan raya dan perancangan pihak berkuasa tempatan, semuanya melibatkan pelbagai agensi kerajaan termasuk JKR dan pihak berkuasa tempatan.
“Kita memerlukan semua pihak duduk di meja yang sama untuk membincangkan isu ini dan bekerjasama menyediakan perkhidmatan yang lebih baik kepada orang awam,” katanya.
Phoong berkata, berbanding mendekati agensi berbeza secara berasingan setiap kali masalah tertentu timbul, platform penyelarasan tetap akan membolehkan agensi Kerajaan Persekutuan dan Negeri yang berkaitan bermesyuarat secara berkala, menilai data operasi serta maklum balas awam dan menyelesaikan isu secara bersama.
Beliau berkata, beliau sudah lama memperjuangkan pembangunan pengangkutan awam di Sabah, khususnya di kawasan Greater Kota Kinabalu.
Phoong berkata, beliau akan terus bersikap terbuka terhadap cadangan untuk menambah baik perkhidmatan Bas Pink serta mengalu-alukan maklum balas membina daripada orang awam, wakil rakyat dan parti politik daripada kedua-dua pihak.
“Matlamat bersama kita seharusnya adalah membina Kota Kinabalu yang lebih selesa didiami dan moden.
“Sebuah bandar moden tidak boleh selama-lamanya bergantung kepada kereta persendirian untuk memenuhi setiap keperluan pengangkutan. Kita mahu terus menambah baik laluan, hentian dan perkhidmatan keseluruhan supaya suatu hari nanti lebih ramai penduduk Kota Kinabalu benar-benar melihat Bas Pink sebagai alternatif praktikal kepada pemanduan,” katanya.
Phoong berkata, penambahbaikan pengangkutan awam mesti diberi keutamaan jika Kota Kinabalu mahu bergerak ke arah menjadi sebuah bandar moden.
“Pengangkutan awam mesti mudah digunakan, boleh dipercayai dan berpatutan. Apabila orang ramai diberikan alternatif yang baik, sebahagian daripada mereka secara semula jadi akan bersedia mengubah kebiasaan bergantung sepenuhnya kepada kenderaan persendirian,” katanya.
Beliau berkata, perkhidmatan Bas Pink telah mendapat sokongan kukuh daripada warga emas dan pelajar, dengan jumlah kumulatif penumpang melebihi 240,000 perjalanan penumpang.
Phoong berkata, perkara itu menunjukkan perkhidmatan berkenaan sudah memberikan manfaat nyata kepada komuniti yang banyak bergantung kepada pengangkutan awam mampu milik dan merupakan fasa pertama program yang berjaya.
Seiring penambahbaikan perkhidmatan, beliau berharap jumlah penumpang keseluruhan dapat terus ditingkatkan, manakala LPKP Sabah mengkaji kebolehlaksanaan memperluaskan rangkaian ke kawasan lain yang mempunyai permintaan tinggi, khususnya Penampang dan Putatan.
Beliau menegaskan sebarang peluasan perlu melalui penilaian sewajarnya dengan mengambil kira permintaan sebenar penumpang, keadaan jalan raya, penempatan armada, tempoh perjalanan dan ketersediaan hentian bas yang sesuai.
Bagaimanapun, LPKP Sabah akan terus mengkaji dan berusaha merealisasikan peluang peluasan yang berdaya maju.
Phoong mengulangi bahawa bas awam mesti menjadi asas kepada sistem pengangkutan awam moden Kota Kinabalu dan LPKP Sabah komited memperkukuh asas itu secara berperingkat.
“Ketika menjadi Ahli Dewan Undangan Negeri, saya secara konsisten memperjuangkan pembangunan pengangkutan awam di Kota Kinabalu kerana saya percaya bandar ini tidak lagi mampu ketiadaan sistem pengangkutan awam yang boleh dipercayai.
“Sekarang, setelah diberi amanah oleh Kementerian Pengangkutan untuk meneruskan usaha ini melalui LPKP Sabah, saya akan melakukan segala yang termampu untuk memanfaatkan peluang ini dan memberikan hasil kepada rakyat,” katanya.
Phoong mengakui usaha mengubah kebergantungan sesebuah bandar selama beberapa dekad terhadap kenderaan persendirian tidak akan berlaku dalam sekelip mata.
Bagaimanapun, katanya, langkah pertama mesti bermula dengan komitmen teguh daripada pihak berkuasa berkaitan untuk membangunkan sistem pengangkutan awam yang boleh dipercayai dan digunakan orang ramai dalam kehidupan seharian.
“Matlamat saya sepanjang tempoh perkhidmatan ialah memastikan perkhidmatan bas awam kita berfungsi dengan baik sehingga benar-benar menjadi sebahagian daripada kehidupan harian penduduk Kota Kinabalu, sebagai perkhidmatan pengangkutan penting yang selayaknya dimiliki sebuah bandar moden,” katanya.
